Kentsel Dönüşüm Kredisinden Kimler Yararlanabilir?

Riskli alan ilan edilmiş bir bölgede konutunuz varsa veya oturduğunuz bina “riskli yapı” olarak tescillenmişse, kentsel dönüşüm kredisinden yararlanma hakkına sahipsiniz. Bu kredi, sadece mevcut binayı yenilemek isteyen mülk sahipleri için değil, aynı zamanda mülk sahibi olmayıp yeni bir konut almak isteyenler için de geçerlidir.

Kredi kullanımında iki temel hak sahibi grubu bulunmaktadır:

• Mülk Sahipleri: Riskli yapıyı yenilemek veya daireyi satıp yeni bir konut almak isteyenler.
• Kiracılar: Riskli yapı ilan edilmiş bir binada en az 1 yıldır kiracı olarak oturanlar, mülk sahibi olmasalar dahi yeni bir konut almak amacıyla bu krediden faydalanabilirler.

Başvuru Süreci ve Dikkat Edilmesi Gerekenler

Kentsel dönüşüm kredisinden yararlanabilmek için bankaların belirlediği prosedürlere harfiyen uyulması gerekmektedir. Süreç içerisinde yapılacak hatalar, kredi hakkının kaybedilmesine neden olabilir. Bu nedenle ilgili bankadan tüm koşulların net bir şekilde öğrenilmesi önemlidir.

Özellikle bir binanın kentsel dönüşüm kapsamında yenilenmesi durumunda, eğer birden fazla kişi kredi kullanacaksa, kat maliklerinin toplu halde ve aynı anda aynı bankaya başvuru yapması şart koşulmaktadır.

Kredi Limitleri ve Vade Seçenekleri

Kentsel dönüşüm kredisinde devletin belirlediği belirli üst limitler ve vade süreleri bulunmaktadır:

• Daire Başı Limit: Daire başı kullanılabilecek maksimum kredi tutarı 125.000 TL’dir. Dairenin maliyeti daha yüksek olsa bile (örneğin 250.000 TL), kredi üst limiti değişmemektedir.
• Toplam Limit: Bir kişinin aynı binada birden fazla dairesi varsa, en fazla 5 daire için (toplamda 625.000 TL) kredi kullanabilir. 6. daire için bu destekten yararlanılamaz.
• Vade Süreleri: Konut kredilerinde maksimum vade 10 yıl, işyeri kredilerinde ise maksimum vade 7 yıldır. İşyerleri de kentsel dönüşüm kapsamına dahildir.

Ödemesiz Dönem İmkanı

Krediyi kullanma amacınıza göre bankalar ödemesiz dönem seçenekleri sunmaktadır. Bu süreçte sadece faiz ödemesi yapılır, anapara ödemesi yapılmaz:

• Bitmiş Konut Alımı: 12 ay sadece faiz ödemeli dönem.
• Yapım Aşaması (Yenileme): Binayı yıktırıp yeniden yapıyorsanız, inşaat sürecinde 24 aya kadar sadece faiz ödemeli dönem.

Devletin Faiz Desteği ve Enerji Verimliliği

Devlet, kentsel dönüşüm kredisi kapsamında bankaların uyguladığı faiz oranlarına destek vererek vatandaşın ödeyeceği faiz oranını aşağı çekmektedir. Bu destek, binanın enerji verimliliğine göre artış göstermektedir.

Standart bir konut kredisine kıyasla devletin sağladığı aylık faiz indirim oranları şu şekildedir:

• Standart Konut: 0.33 puan destek.
• B Sınıfı Enerji Verimliliği: 0.37 puan destek.
• A Sınıfı Enerji Verimliliği: 0.41 puan destek.

Örnek bir hesaplama ile; A sınıfı enerji verimliliğine sahip bir bina için 125.000 TL kredi kullanıldığında, devlet desteği sayesinde aylık ödeme ve toplam geri ödeme tutarı, standart bir binaya göre belirgin şekilde daha düşük olmaktadır. Enerji verimliliği arttıkça, faiz yükü azalmaktadır.

Önemli Uyarı: Kira Yardımı mı, Faiz Desteği mi?

Kentsel dönüşüm sürecinde dikkat edilmesi gereken en kritik hususlardan biri tercih zorunluluğudur. Devlet, riskli yapılarda oturanlara kira yardımı veya faiz destekli kredi imkanı sunar; ancak ikisi aynı anda kullanılamaz.

Eğer 18 ay boyunca verilen kira yardımını (örneğin büyükşehirlerde aylık 1.150 TL gibi) almayı tercih ederseniz, devlet destekli indirimli kentsel dönüşüm kredisinden yararlanamazsınız. Bu nedenle, maliyet hesabınızı yaparken kira yardımının mı yoksa düşük faizli kredinin mi sizin için daha avantajlı olduğuna karar vermeniz gerekmektedir.